پروتز چشم اسکلرال

پروتز چشم اسکلرال چیست؟

پروتز چشم اسکلرال یک پوسته نازک و سفارشی است که روی سطح چشم قرار می‌گیرد. این پروتز بیشتر در شرایطی مورد استفاده قرار می‌گیرد که چشم به طور کامل تخلیه نشده، اما به دلیل آسیب، بیماری، جراحی یا تغییر شکل، ظاهر طبیعی خود را از دست داده است. در چنین شرایطی، پروتز چشم بدون تخلیه می‌تواند برای بازسازی ظاهر چشم و ایجاد هماهنگی بیشتر میان دو چشم مورد استفاده قرار گیرد.

اسکلرال شل مانند یک پروتز آماده با اندازه و رنگ ثابت نیست. فرم و ضخامت آن بر اساس وضعیت چشم هر فرد تعیین می‌شود. همچنین ویژگی‌هایی مانند رنگ عنبیه، اندازه مردمک، سفیدی چشم و رگ‌های قابل مشاهده می‌توانند در طراحی آن مورد توجه قرار گیرند. به همین دلیل، نتیجه نهایی به شرایط اولیه چشم و دقت فرآیند ساخت و فیتینگ وابسته است.

اسکلرال شل چه تفاوتی با چشم مصنوعی دارد؟

تفاوت اصلی اسکلرال شل و پروتز آکولار در ساختار زیرین چشم است. پروتز آکولار معمولاً برای شرایطی طراحی می‌شود که کره چشم تخلیه شده یا وجود ندارد و پروتز در حفره چشم قرار می‌گیرد. اما اسکلرال شل روی ساختار باقی‌مانده چشم قرار می‌گیرد و مانند یک پوسته، ظاهر آن را پوشش می‌دهد. به همین دلیل، اسکلرال شل باید نازک و متناسب با فرم چشم طراحی شود. انتخاب میان این دو نوع پروتز تنها بر اساس ظاهر آن‌ها انجام نمی‌شود و شرایط چشم باید توسط متخصص بررسی شود.

پروتز چشم اسکلرال برای چه افرادی مناسب است؟

مناسب بودن پروتز چشم اسکلرال به وضعیت چشم و بافت‌های اطراف آن بستگی دارد. این نوع پروتز بیشتر برای افرادی مطرح می‌شود که ساختار چشم آن‌ها باقی مانده، اما ظاهر چشم به دلیل آسیب، بیماری یا تغییرات ایجادشده با چشم سالم تفاوت زیادی دارد.

وضعیت سطح چشم، شکل پلک، فضای موجود برای قرارگیری پروتز و سابقه جراحی از عواملی هستند که در بررسی اولیه اهمیت دارند. در بعضی شرایط نیز افرادی که تحت جراحی قرار گرفته‌اند یا ایمپلنت دارند، ممکن است پس از ارزیابی تخصصی کاندید استفاده از اسکلرال شل باشند.

بنابراین صرف وجود آسیب یا تغییر شکل ظاهری به معنی مناسب بودن این پروتز نیست. ابتدا باید شرایط چشم بررسی شود تا نوع مناسب پروتز، اندازه و روش ساخت آن مشخص شود.

استفاده از اسکلرال شل در چشم‌های تخلیه‌نشده

یکی از کاربردهای اسکلرال شل، استفاده در برخی چشم‌های تخلیه‌نشده است. در این شرایط، ممکن است کره چشم وجود داشته باشد اما ظاهر آن به دلیل آسیب یا بیماری تغییر کرده باشد. پروتز می‌تواند روی ساختار موجود قرار بگیرد و بخش آسیب‌دیده را از نظر ظاهری پوشش دهد.

با این حال، چشم‌های تخلیه‌نشده شرایط یکسانی ندارند. میزان آسیب، فرم سطح چشم، وضعیت پلک و فضای موجود می‌تواند روی امکان استفاده از اسکلرال شل تأثیر بگذارد. بنابراین تعیین مناسب بودن این پروتز به بررسی تخصصی نیاز دارد.

پروتز چشم اسکلرال چگونه ساخته می‌شود؟

ساخت پروتز چشم اسکلرال به صورت سفارشی انجام می‌شود. ابتدا شرایط چشم، پلک‌ها و فضای موجود بررسی می‌شود تا مشخص شود پروتز باید با چه فرم و ضخامتی ساخته شود. سپس اطلاعات لازم برای قالب‌گیری و طراحی پروتز به دست می‌آید.

در مرحله بعد، ویژگی‌های ظاهری چشم سالم بررسی می‌شود. رنگ عنبیه، مردمک، سفیدی چشم و رگ‌های قابل مشاهده می‌توانند در طراحی مورد توجه قرار گیرند. هدف این است که پروتز از نظر ظاهر تا حد امکان با چشم سالم هماهنگ باشد.

پس از ساخت، پروتز روی چشم قرار می‌گیرد و فیت آن بررسی می‌شود. در صورت نیاز، اصلاحاتی در فرم، ضخامت یا لبه‌های پروتز انجام می‌شود. این مرحله اهمیت زیادی دارد، زیرا ظاهر مناسب بدون قرارگیری صحیح پروتز کافی نیست.

- قالب‌گیری و فیتینگ پروتز

قالب‌گیری به تعیین فرم و ابعاد مناسب پروتز کمک می‌کند. از آنجا که شکل چشم در افراد مختلف متفاوت است، استفاده از یک اندازه ثابت نمی‌تواند برای همه افراد نتیجه یکسانی داشته باشد. در فیتینگ، نحوه قرارگیری پروتز و هماهنگی آن با پلک‌ها بررسی می‌شود. ضخامت پروتز نیز باید با شرایط چشم متناسب باشد. پروتز بیش از حد ضخیم ممکن است روی ظاهر یا حرکت پلک تأثیر بگذارد و طراحی نامتناسب نیز می‌تواند باعث قرارگیری نامناسب شود.

- رنگ‌آمیزی و بازسازی جزئیات چشم

رنگ‌آمیزی یکی از مراحل مهم ساخت پروتز سفارشی است. برای ایجاد ظاهر هماهنگ‌تر، فقط رنگ عنبیه مورد توجه قرار نمی‌گیرد و مواردی مانند اندازه مردمک، رنگ سفیدی چشم و رگ‌های قابل مشاهده نیز بررسی می‌شوند. جزئیات پروتز بر اساس چشم سالم فرد طراحی می‌شوند. به همین دلیل، پروتزهای سفارشی می‌توانند از نظر رنگ و جزئیات ظاهری با یکدیگر متفاوت باشند.

عوامل مؤثر بر ظاهر طبیعی پروتز چشم

طبیعی بودن پروتز فقط به انتخاب رنگ عنبیه وابسته نیست. اندازه مردمک، سفیدی چشم، رگ‌ها، فرم کلی چشم و نحوه قرارگیری پروتز نیز اهمیت دارند. اگر پروتز از نظر اندازه یا موقعیت با چشم سالم تفاوت زیادی داشته باشد، حتی رنگ‌آمیزی دقیق هم نمی‌تواند ظاهر کاملاً مشابهی ایجاد کند. به همین دلیل، طراحی اختصاصی و فیت مناسب در کنار رنگ‌آمیزی اهمیت دارند.

مزایای پروتز چشم اسکلرال چیست؟

یکی از مهم‌ترین مزایای اسکلرال شل، امکان طراحی آن متناسب با شرایط هر فرد است. این پروتز برای قرارگیری روی ساختار باقی‌مانده چشم طراحی می‌شود و در شرایط مناسب می‌تواند ظاهر چشم آسیب‌دیده را پوشش دهد.

طراحی اختصاصی همچنین امکان هماهنگ کردن رنگ و جزئیات ظاهری پروتز با چشم سالم را فراهم می‌کند. این موضوع در افرادی که تفاوت ظاهری چشم‌ها برایشان قابل توجه است، اهمیت بیشتری دارد. با این حال، نباید انتظار داشت که اسکلرال شل برای همه افراد نتیجه یکسانی داشته باشد. وضعیت اولیه چشم، میزان آسیب، فرم پلک و کیفیت فیتینگ روی نتیجه نهایی تأثیر می‌گذارند.